Risk Analizi Nedir? Volatilite, Maksimum Düşüş ve VaR
Yazar: Quantum Admin · 17 Ekim 2026
Finansta risk, getirinin beklenenden sapma ihtimalidir. Tek bir sayıyla anlatılamaz; bu yüzden riskin farklı yönlerini ölçen birkaç yöntem birlikte kullanılır.
- Volatilite: Getirilerin standart sapması: fiyat ne kadar dalgalanıyor.
- Maksimum düşüş: Bir tepeden sonraki en derin dip.
- VaR: Belirli güven ve sürede beklenen en kötü kayıp eşiği.
- Stres testi: Kriz senaryosunda portföyün davranışı.
Üstte değer eğrisi, altta tepeden düşüş (drawdown). Kırmızı alan, tepeden uzaklaşılan dönemi gösterir. (Şematik örnek, gerçek piyasa verisi değildir.)
Günlük getiri dağılımı. Kırmızı kuyruk en kötü %5’lik dilimdir; çizgi %95 güvenli VaR eşiğidir. (Şematik örnek, gerçek piyasa verisi değildir.)
Dikkat
VaR, eşiğin ötesinde ne kadar kayıp olabileceğini söylemez ve geçmişe dayanır. Düşük volatilite de düşük risk demek değildir; sakin bir hisse ani bir haberle sert düşebilir.
Quantum'da nasıl görünür?
Risk modülleri riskin sayısal ölçümünü (VaR benzeri), stres testini ve tarihsel maksimum düşüşü içerir; Monte Carlo simülasyonu Pro paketlidir. Risk Profili Testi hangi metriklerin öne çıkacağını belirler, kişiye özel al/sat yönlendirmesi üretmez.
Sık sorulan sorular
VaR nedir?
Belirli bir güven düzeyinde ve sürede beklenen en kötü kayıp eşiğidir. Eşiğin ötesindeki kayıpları göstermez.
Düşük volatilite düşük risk demek midir?
Her zaman değil. Volatilite geçmiş dalgalanmayı ölçer, gelecekteki şokları değil.
Maksimum düşüş neden önemlidir?
Yatırımın geçmişte yaşadığı en derin kaybı gösterir ve riskin sezgisel bir resmini verir.
Kaynaklar
- Philippe Jorion, Value at Risk: The New Benchmark for Managing Financial Risk, McGraw-Hill.
- Basel Committee on Banking Supervision, Principles for sound stress testing practices and supervision, 2009.
- Value at risk — Wikipedia
İlgili rehberler
Bu içerik eğitim amaçlıdır; yatırım danışmanlığı veya al/sat tavsiyesi değildir. Quantum Analiz çıktıları istatistiksel karar destek niteliğindedir. Son güncelleme: 17 Ekim 2026.